جەلەمۆردترین بابە ڕوشە

ویستم بۆ ڕێزی كوڕم ئەوە بنووسم كە چۆن لە مانگی پێنجی ساڵی 1988دوا شوێنی یاری كردن بۆ مناڵانی گوندی جەلەمۆرد چەمی بابە ڕوشە بوو، دوا یاریگای ژیان نا ، دوا پەناگەی ژیان ، لەوێ بۆ یەكەم جار منداڵانی ئەو گوندانە كە هەندێكیان زۆر نزیك بوون لە یەكیشەوە یەكتریان بینی و چاو شاركێ و هەلوكێن و بە تۆپە پەڕۆینە تۆپێنیان كرد، ئەوان نەیاندەزانی لە گۆپتەپەو عەسكەر دوو گووندی ناوچەكە چی ڕویداوەو چۆن سەدان كەس ژاری كیمیاوی كوشتونی ، گۆرانیان دەگوت و دڵخۆش بوون بەوەی یەكتریان ناسیوە ، پێكەوە باسی ژیان و كارو بەرخ و گوێدرێژو جوانی گوندو دایبابیان بۆ یەكتر دەكرد .

ویستم بۆ ڕێز بنووسم ئەم چیرۆكە ڕاستیە ناو بنات دوا دڵۆپی پێكەنینی مرۆڤ ، وتم ڕەنگە مورگان پرسیاری ئەوەی لێبكات ئەنفال چۆن ڕویدا ئەو باسی ئەو خۆشیە كاتیەی مناڵانی بابە ڕوشەی بۆ بكات ، ترس لە ناخ و سیمای هەموو دایباب و گەورەكاندا بوو كەچی مناڵەكان یاریان دەكردو گۆرانیان دەگوت و هەڵدەبەزینەوە ، لەوێ سەدان مناڵ یەكتریان ناسی مناڵانی سەرچنارو سەر زێ و عەسكەرو گۆپتەپەو جەلەمۆردو بناری خاڵخاڵان ، ئەمانە ئەو گوندانە بوون كە لە ئەنفالی چوارەمدا بەعس و بارق و جاش دۆزەخیان بۆ دروستدەكردن.

گفت و گۆی مناڵەكان گەرم بوو ، خەونیان دەبینی ، یەكێك دەبوە پێشمەرگەو ئەو ناوچەیەی دەپاراست ، یەك دەبوە مامۆستا ، یەك پزیشك ، كیژێكی قژزەردی چاو كاڵ كە تازە ماسیەكانی سەر زێی جێهێشتبوو ماڵە باجێنەی دەكردو بە هاوڕێكەی دەگەوت دەبمە باشترین چێشت لێنەری دنیا ، هاوڕێكەی وەڵامی دەداوە ” ئەه برا دنیا هەمووی ” قشت و جوان دەخرینگانەوە، هەرچەندە جلو بەرگی بەر ئەو هەموو خەڵكەی بابە ڕوشەو مناڵەكانیش وەك جل و بەرگی ساڵی پاریان ئاڵ و واڵاو ڕەنگاو ڕەنگ نەبوو ، بەڵام لە دورەوە زۆرلە دورترەوە لە سەر خاڵخاڵانەوە بابە ڕوشە بەو هەموو ڕەنگەوە لە باخچەیەكی پڕ لە گوڵ دەچوو ، گوڵی هەمە چەشن باخچەیەكی كاتی ، باخچەیەك كە ڕەنگە یەك دوو ڕۆژی تر یان چەند كاتژمێرێكی دیكە بكرێت بە قەرەبروت،

گفت و گۆو قسەو باسی نێو بابە ڕوشە لە نێوان مناڵان و گەورەكاندا جیاواز بوو ، مناڵان هەر سەرگەرمی یاری و پێكەنین و ڕاكە ڕاك بوون ، گەورەكان بەتەمەنەكان لە خەمی گەنج و مناڵ و ژنەكاندا بوون ، گەنجەكان لە خەمی ئەوانی دیكەدا ، كیژو كاڵ و ژنگەلیش لە مەراقی ئەوەی چۆن ژەمێكی دیكەی خواردن بە ئاسودەیی بدەنە هاوسەرو مناڵەكانیان ، چوون لە بابە ڕوشە ژن زۆر كەمتر بیر لەوە دەكاتەوە خۆی چی بخوات ، یان هیچ نەخوات ، بەڵام ئەوانی تری بیرە.

چەند سات دواتر لە هەموو لایەكەوە پەلاماری بابە ڕوشەو ئەو خەڵكە درا ،هیچ بوارێك بۆ دەرباز بوون نەمایەوە ،دایبابی مناڵەكان هەركەسەو مناڵی خۆی پەنا داو ، بە زۆر مناڵًەكانیان لە یەكتر جیاكردەوەو كایەكەیان تێكدان ، ئەوانیش بەشێك بە گریانەوەو بەشێك بە توڕەیی و ڕقەوە لەو كارەی دایبابیان قەڵەسین، لە ئاسمانەوە كۆپتەرەكان دەیانگرماند ، مناڵانی گوند كە لە ئاسمان كۆپتەر دەبینن، هەڵدەبەزنەوە و دەڵێن :

عەلی كۆپتەر واوەرە

ئاشەكەمان ساوەرە

باوكم ناوی فڵانە

دایكم ناوی خاوەرە

یان هەر شتێكی لەو جۆرە ، هەموو مناڵانیش بێئەوەی بزانن ئەم فڕۆكەو كۆپتەرانە هەڵگری مەرگن سڵاویان بۆ دەكەن و دەستیان بۆ بەرز دەكەنەوە ، لەخوارەوە ڕیژی یەكەمی پەلامارەكە جاشەكان بوو، جاش بریتلا بوون لەو كوردە بە كرێگیراوانەی بەعس بە پارەو چەك هاوكاری دەكردن بۆ كوشتنی پێشمەرگەو خەڵكی سڤیل ، ئەوان هەمووشە پۆشتەو پەرداخ بوون ، جاشێتی و خیانەتیان بە پاشایەتی دەزانی و كەیفیان پێدەهات ، بۆیە دەیانگوت ” جاشایەتی و پاشایەتی” بەعس خاوەن پەروەردەیەكی زۆر مەترسیدار بوو ، ئەو بە جۆرێك تاوان و ستەم و زەبرو زەنگ و تاڵان و كوشتن و لە ناودانی لای كارەكتەرو بكەرەكانی خۆی خۆشەویست دەكردو وای لێدەكردن چێژ لە كوشت و بڕو بینینی ئازاری ئەوی تر ببیننن.

لەو ڕۆژەدا یاری و گەمەو قسەو باس هەموی بووبە زەناو ڕاكردن و هانا بۆ خوا بردن ، دوای جاش ڕیزی دوەم سوپاو دواتریش هێزی تایبەتی بەعس ئەمە بەشێك بوو لە دیمەنێكی ئەو ڕۆژی كۆتای دنیایەی كە زۆردیمەنی دیكەی ماوە بۆ باسكردن ، دوای چەند سەعاتێكی كەم ئیتر بابە ڕوشە بێدەنگترین و بێكەس ترین و كەساس ترین شوێنی دنیا بوو، لەوێ تەنها قاپ و قاچاغی جێماو سەرین و لبادو كوانوی ئامادەكراو بۆ چێشت و جلو بەرگی پرش و بڵاو مابوەوە كە پێشتر جاشەكان لە ناو هەموویاندا بۆ خشڵ و زێڕو پارەو شتی بە نرخ گەڕابوون .